DỰ THẢO LUẬT DÂN SỐ TÁI TAY VỚI NHỮNG CHÍNH SÁCH ĐỔI MỚI ĐÁNG CHỜ
Trong chiều ngày 10.11, Quốc hội đã tiến hành thảo luận sôi nổi tại hội trường về dự án luật Dân số, một chính sách lần này hứa hẹn mang lại nhiều thay đổi tích cực nhằm giữ vững mức sinh thay thế trong bối cảnh tỷ lệ sinh tại Việt Nam ngày càng giảm sâu.
MỞ RỘNG CHÍNH SÁCH NGHỈ THAI SẢN VỚI NHIỀU ĐIỂM MỚI
Trong đó, một trong các đề xuất đáng chú ý là tăng thời gian nghỉ thai sản khi sinh con thứ hai, với phụ nữ được nghỉ thêm 1 tháng. Chính sách này nhằm khuyến khích các cặp vợ chồng duy trì mức sinh hợp lý, đồng thời hỗ trợ các bà mẹ trong giai đoạn chăm sóc con nhỏ.
Đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga, đoàn Hải Phòng, cho biết: Chính sách này sẽ nhận được sự ủng hộ từ đông đảo các phụ nữ đã, đang và sẽ làm mẹ. Tuy nhiên, bà cũng nhấn mạnh cần cân nhắc kỹ các tác động tiêu cực có thể xảy ra.
Chuyên gia này phân tích, việc kéo dài thời gian nghỉ thai sản có thể khiến các doanh nghiệp e ngại tuyển dụng hoặc bố trí lao động nữ ở các vị trí quan trọng do sợ gián đoạn công việc và phát sinh chi phí. Điều này vô tình tạo ra rào cản đối với phụ nữ khi tham gia thị trường lao động, dễ dẫn đến tình trạng phân biệt giới tính trong tuyển dụng.
Hơn nữa, bà nhấn mạnh, phụ nữ có thể lo ngại về cơ hội thăng tiến và hiệu quả công việc, từ đó giảm khả năng sinh con thứ hai. Để chính sách mang tính toàn diện, đại biểu đề xuất nên linh hoạt trong quy định, có sự phân biệt theo ngành nghề, khu vực để phù hợp thực tế.
Ngoài ra, bà Nguyễn Thị Việt Nga còn nhận định việc mở rộng các chính sách hỗ trợ thực tế hơn sẽ giúp giảm gánh nặng cho các gia đình. Các biện pháp như phát triển hệ thống nhà trẻ từ 6 tháng tuổi và tạo điều kiện cho phụ nữ quay trở lại làm việc sớm hơn là các hướng đi đúng đắn.
Góp phần thúc đẩy bình đẳng giới, bà còn đề xuất thay đổi tư duy trong xây dựng chính sách, cho phép cả chồng và vợ đều cùng nghỉ dài ngày để chăm sóc con, thay vì chỉ tập trung vào phụ nữ.
Tổng thời gian nghỉ của cả hai có thể là 7-8 tháng, tùy theo sự phân chia của từng gia đình. Mục tiêu là vừa đảm bảo chăm sóc tốt cho trẻ, vừa khuyến khích sự chia sẻ trách nhiệm, giảm bớt áp lực cho người mẹ trong giai đoạn sau sinh.
Bà nhấn mạnh, với sự hỗ trợ của các thiết bị, dụng cụ như bình hút sữa, hệ thống trữ và bảo quản, người mẹ vẫn có thể duy trì việc chăm sóc trẻ mà không cần ở cạnh con suốt 24/24.
HỖ TRỢ TÀI CHÍNH VỚI NHỮNG ĐỐI TƯỢNG ĐẶC BIỆT
Dự thảo luật còn đề xuất các chính sách hỗ trợ tài chính cho các nhóm phụ nữ đặc thù, gồm phụ nữ dân tộc thiểu số, sinh đủ 2 con trước 35 tuổi, hoặc sinh con ở những địa phương có mức sinh thấp.
Tuy nhiên, đại biểu Tô Văn Tám, đoàn Quảng Ngãi, đặt câu hỏi về tính khoa học và thực tiễn của các chính sách này. Ông bày tỏ quan ngại về việc hỗ trợ dựa trên độ tuổi sinh con, khi mà nhiều phụ nữ mong muốn sinh con trước 35 tuổi nhưng gặp khó khăn do hoàn cảnh khách quan như khó khăn về kinh tế, việc làm chưa ổn định hoặc khó tìm đối tác.
Ông Tám cho rằng, việc chỉ hỗ trợ theo tuổi sẽ gây ra sự bất công, khi những phụ nữ sinh con sau 35 tuổi cũng cần được chú ý. Chính sách cần đảm bảo tính công bằng, mở rộng hỗ trợ cho tất cả các phụ nữ sinh đủ 2 con mà không giới hạn độ tuổi, đồng thời củng cố các giải pháp nâng cao sức khỏe bà mẹ, trẻ sơ sinh.
Vị đại biểu này còn kiến nghị, trong luật cần quy định rõ nguyên tắc hỗ trợ, nhưng giao quyền cho các địa phương quyết định mức hỗ trợ phù hợp với điều kiện thực tế, hướng tới sự đồng bộ và công bằng hơn trong chính sách dân số.
Tại phiên thảo luận, các đại biểu đều nhận thức rõ rằng, các chính sách này không chỉ là các điều khoản pháp lý, mà còn là cách để hướng tới một mục tiêu lớn hơn – nâng cao chất lượng dân số và đảm bảo nguồn nhân lực cho tương lai đất nước.