Phó thủ tướng Phạm Gia Túc chủ trì họp bàn về dự thảo nghị định mới điều chỉnh kinh doanh xăng dầu

Ngày 24.6, Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc đã chủ trì một cuộc họp quan trọng với Bộ Công thương cùng các bộ ngành liên quan để nghe báo cáo về dự thảo nghị định thay thế Nghị định 83 và các nghị định sửa đổi, bổ sung về lĩnh vực kinh doanh xăng dầu. Cuộc họp nhằm hoàn thiện các nội dung về cơ chế hoạt động, quản lý thị trường và các giải pháp nhằm thúc đẩy sự minh bạch, hiệu quả trong phân phối nhiên liệu.

Trong báo cáo tại buổi làm việc, Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết, dự thảo nghị định đã cập nhật các yêu cầu mới phát sinh từ tình hình xung đột tại Trung Đông, đồng thời hướng tới mục tiêu giảm tối đa các khâu trung gian trong hệ thống phân phối xăng dầu. Một điểm đáng chú ý là việc bổ sung cơ chế cho phép Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng quốc gia Việt Nam (PVN) tham gia trực tiếp xuất khẩu, nhập khẩu và kinh doanh chuyển khẩu dầu thô và nguyên liệu. Điều này nhằm hỗ trợ PVN mở rộng hoạt động trên thị trường quốc tế, chủ động nguồn nguyên liệu đầu vào, từ đó giảm thiểu rủi ro về nguồn cung trong bối cảnh biến động toàn cầu.

Ngoài ra, dự thảo còn làm rõ vai trò của Quỹ bình ổn giá xăng dầu trong cơ chế điều hành giá. Quỹ không còn là công cụ duy nhất để ổn định thị trường, mà chỉ là một trong nhiều giải pháp phối hợp cùng các công cụ như điều chỉnh thuế, phí để linh hoạt ứng phó với biến động giá cả.

Bộ Công thương tiếp tục đề xuất tái cơ cấu hệ thống phân phối xăng dầu, giảm mạnh các tầng nấc trung gian, chỉ còn hai cấp chính gồm nhóm thương nhân tạo nguồn và thương nhân phân phối xăng dầu. Việc tinh giản này nhằm giảm chi phí trung gian, nâng cao quản lý nhà nước, đồng thời tăng tính minh bạch, kiểm soát tốt hơn nguồn cung trên thị trường.

Về cơ chế điều hành giá, dự thảo nghị định hướng tới chuyển đổi sang cơ chế dựa trên thị trường với doanh nghiệp có quyền chủ động trong việc xác định giá bán, dựa trên khai báo giá và chịu kiểm tra, giám sát của cơ quan chức năng. Tuy nhiên, để bảo vệ người tiêu dùng và đảm bảo an sinh xã hội, mức giá bán lẻ tại các khu vực xa cảng, kho đầu mối sẽ không vượt quá giá do thương nhân đầu mối công bố cùng thời điểm.

Tại cuộc họp, đại diện Bộ Công an nhấn mạnh việc cần làm rõ hiệu quả của mô hình thương nhân phân phối, đồng thời siết chặt điều kiện cấp phép, yêu cầu nâng cao năng lực kho chứa, khả năng tạo nguồn và kết nối dữ liệu cung ứng nhằm kiểm soát thị trường từ sớm.

Bộ KH-CN cũng đề xuất tăng cường hậu kiểm dựa trên dữ liệu số, truy xuất nguồn gốc, hệ thống đo lường, và hoàn thiện các quy định về pha chế, bán lẻ quy mô nhỏ để nâng cao hiệu quả giám sát, bảo vệ người tiêu dùng.

Phó thủ tướng Phạm Gia Túc kết luận, mục tiêu cao nhất là đảm bảo nguồn cung xăng dầu ổn định và giá cả hợp lý, không để xảy ra tình trạng thiếu hụt dù trong bất kỳ tình huống nào. Việc tái cơ cấu phải hướng tới giảm đầu mối, thương nhân phân phối và thủ tục hành chính, đồng thời duy trì các điều kiện quản lý phù hợp để giữ vững an ninh năng lượng và thị trường.

Phó thủ tướng yêu cầu dự thảo nghị định số hóa dữ liệu toàn hệ thống từ đầu mối đến cửa hàng bán lẻ nhằm theo dõi lượng nhập, tồn kho, bán ra theo thời gian thực, giúp ngăn chặn hiện tượng găm hàng khi giá biến động. Đồng thời, các phương thức điều hành cần đổi mới, giảm số lượng đầu mối theo lộ trình hợp lý, có thời gian chuyển đổi phù hợp để tránh chính sách làm giật cục gây ảnh hưởng đến thị trường.