UỐNG RƯỢU, LÁI XE SAU MỘT Đêm: Sai lầm chết người cần biết
Nhiều người vẫn nghĩ rằng sau một đêm ngủ đủ, cồn trong cơ thể đã “bay hết” và có thể yên tâm lái xe vào sáng hôm sau. Tuy nhiên, theo các bác sĩ, quan niệm này hoàn toàn sai lầm, và nhiều trường hợp vẫn còn nồng độ cồn trong hơi thở khi kiểm tra ngay cả sau một đêm nghỉ ngơi, gây nguy hiểm cho chính người lái xe và cộng đồng.
Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học Dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, thời gian đào thải cồn của cơ thể không cố định mà phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Lượng rượu bia đã uống, thể trạng, sức khỏe gan và khả năng chuyển hóa của từng người đều ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình này. Thông thường, cơ thể có thể cần từ vài giờ đến hơn 24 giờ để loại bỏ hoàn toàn nồng độ cồn.
Bác sĩ Hoàng cho biết, Tổ chức Y tế Thế giới quy định một đơn vị cồn tương đương với 10 gram cồn ethanol nguyên chất, tương đương 200 ml bia, 75 ml rượu vang hoặc 25 ml rượu mạnh. Khi người ta tiêu thụ đồ uống có cồn, lượng cồn nạp vào sẽ được quy đổi thành số đơn vị để tính thời gian cần thiết để đào thải.
“Với người trưởng thành có sức khỏe bình thường, trung bình gan chỉ có thể xử lý khoảng một đơn vị cồn mỗi giờ,” bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng chia sẻ. Vì vậy, nếu một người uống 5-6 đơn vị cồn vào tối hôm trước, ít nhất cần từ 5-6 giờ, thậm chí lâu hơn, để cơ thể loại bỏ hết lượng cồn này. Uống nhiều rượu bia hoặc uống trong thời gian dài còn kéo dài quá trình này, đến mức phải chờ đến trưa hoặc chiều hôm sau mới thực sự an toàn để lái xe.
Hệ quả của việc đào thải cồn không kịp thời là sau khoảng 85-90% lượng cồn sẽ được gan chuyển hóa, phần còn lại khoảng 10-15% sẽ thoát ra qua đường hô hấp, da và mồ hôi. Đây chính là lý do nhiều người vẫn còn phát hiện có cồn trong hơi thở khi làm kiểm tra, ngay cả sau khi đã ngủ qua đêm.
Thực tế, tốc độ đào thải cồn không giống nhau ở tất cả mọi người. Các yếu tố như tuổi tác, cân nặng, giới tính, trạng thái sức khỏe, đặc biệt là chức năng gan hoặc các bệnh lý liên quan, đều ảnh hưởng đến quá trình này. Những người mắc các bệnh về gan như gan nhiễm mỡ, viêm gan hoặc suy giảm chức năng gan sẽ mất nhiều thời gian hơn để xử lý lượng cồn tiêu thụ.
Cách uống cũng đóng vai trò quan trọng. Uống rượu khi bụng rỗng sẽ khiến cồn hấp thu vào máu nhanh hơn, dẫn đến nồng độ cồn cao đột ngột. Ngược lại, nếu có thức ăn trong dạ dày, quá trình hấp thu sẽ chậm lại, giúp cồn phân phối đều và quá trình thải trừ kéo dài hơn.
Nhiều người tin rằng uống nước lọc, cà phê, chanh hoặc vận động mạnh có thể giúp “giải rượu”. Tuy nhiên, theo bác sĩ Hoàng, những biện pháp này chỉ giúp làm giảm cảm giác mệt mỏi tạm thời và không thể rút ngắn đáng kể quá trình chuyển hóa của gan. Gan cần thời gian tự nhiên để làm việc, và không có cách nào để rút ngắn quá trình này.
Các chuyên gia khuyến cáo mọi người không nên chủ quan sau khi uống rượu bia. Dù cảm thấy tỉnh táo, đừng vội lái xe nếu đã uống rượu. Nhiều tai nạn giao thông xảy ra do người điều khiển xe có cảm giác đã hết cồn nhưng thực chất vẫn còn tồn đọng trong cơ thể. Đặc biệt, việc hiểu rõ thời gian đào thải cồn sẽ giúp giảm thiểu các vụ tai nạn, bảo vệ tính mạng của chính mình và mọi người xung quanh.
Chuyên gia nhấn mạnh, cảm giác tỉnh táo không đồng nghĩa với việc nồng độ cồn đã giảm về 0. Do đó, khi đã uống rượu, tốt nhất là sử dụng các phương tiện vận chuyển an toàn như taxi, xe công nghệ hoặc nhờ người thân giúp đỡ để đảm bảo an toàn tuyệt đối.