QUÁ NHIỀU BIẾN TƯỚNG TRONG VIỆC TỔ CHỨC DẠY HỌC 2 BUỔI NGÀY
Trong những tháng đầu của năm học mới, nhiều phụ huynh và nhà giáo bắt đầu bày tỏ lo ngại về cách tổ chức dạy học hai buổi mỗi ngày tại các trường học của Hà Nội. Từ việc lách luật đến các biến tướng trong thực thi, tình hình đang gây ra không ít bức xúc trong cộng đồng.
TẠI SAO PHỤ HUYNH LO LẮNG?
Trong các diễn đàn phụ huynh, nhiều ý kiến phản ánh việc các trường cố tình dồn tiết học chính lên buổi sáng, tối đa có thể đến năm tiết, rồi chuyển phần còn lại sang buổi chiều dưới hình thức trông giữ hoặc học thêm ngoài giờ. Thực tế, những khoản phí thu từ các hoạt động này gây nhiều tranh cãi vì không rõ ràng và cao hơn mức quy định. Một số trường còn giới thiệu trung tâm giáo dục liên kết bên ngoài vào làm nơi tổ chức các hoạt động học tập và luyện thi, khiến phụ huynh nhiều lần rơi vào trạng thái lo lắng và rối rắm về sự minh bạch.
Ở cấp tiểu học, các cha mẹ cũng cảm thấy bất an khi thời gian tan học chính khóa chỉ khoảng 15 đến 20 phút sau đó nhiều trường tổ chức câu lạc bộ có thu phí, bắt buộc phụ huynh phải đăng ký hoặc thuê người đưa đón. Điều này gây ra áp lực lớn về thời gian và tài chính, đặc biệt là với các gia đình có điều kiện hạn chế.
ChĂM SÓC ĐỜI SỐNG VÀ ÁP LỰC THI CỬ
Trong năm học 2025-2026, lần đầu tiên các trường tại Hà Nội thực hiện dạy học hai buổi mỗi ngày theo hướng dẫn mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Tuy nhiên, việc thực thi vẫn còn nhiều lúng túng. Một phụ huynh thuộc quận Hà Đông chia sẻ danh sách các câu lạc bộ ngoài giờ mà trường tổ chức, trong đó phụ huynh buộc phải đăng ký để con có nơi học, tránh cảnh “đi lang thang” ngoài sân trường sau giờ tan học chính khóa. Thậm chí, nhiều trường còn xen kẽ các môn tự chọn hoặc môn phụ để làm khó các học sinh muốn tránh bị quá tải.
VẤN ĐỀ NHÂN LỰC VÀ CHUẨN BỊ TRANG THIẾT BỊ
Tại Hà Nội, chưa có hướng dẫn cụ thể về tổ chức dạy hai buổi trong năm học này. Sở Giáo dục và Đào tạo địa phương hiện mới chỉ yêu cầu các trường khảo sát nguyện vọng của phụ huynh, điều kiện cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên để xây dựng kế hoạch phù hợp. Các hiệu trưởng đều thừa nhận nhân lực là thách thức lớn. Nhiều giáo viên băn khoăn về chế độ phụ cấp nếu được điều động dạy tiết thứ hai. Một số trường không thực hiện khảo sát nhu cầu học tập của học sinh trước khi phát hành kế hoạch, dẫn đến tình trạng không rõ ràng và gây phản ứng từ phụ huynh về việc phân bổ thời gian, nội dung dạy học.
Các ý kiến đều nhất trí rằng, theo quy định hiện nay, buổi học thứ hai chỉ dành cho hoạt động ôn tập, bồi dưỡng học sinh giỏi hoặc luyện thi, còn không phù hợp để dạy các môn chính khóa theo chương trình. Điều này gây áp lực lớn cho phụ huynh mong muốn được dành thời gian để con ôn thi chuyển cấp, học ngoại ngữ hoặc phát triển kỹ năng.
HƯỚNG DẪN VÀ THIẾU RÕ RÀNG TỪ CÁC ĐỊA PHƯƠNG
Ở nhiều tỉnh thành, các sở giáo dục đã ban hành hướng dẫn cụ thể về tổ chức dạy học hai buổi mỗi ngày. Ở Bắc Ninh, việc tổ chức chỉ áp dụng cho các trường đủ điều kiện về đội ngũ và cơ sở vật chất, với yêu cầu đảm bảo sức khỏe, không làm quá tải học sinh. Nghệ An quy định buổi thứ hai tập trung ôn tập, phụ đạo, luyện thi và không kể các hoạt động dạy thêm không hợp lệ. Tương tự, Quảng Ninh nhấn mạnh việc tổ chức này phải dựa trên nhu cầu thực tế của học sinh và phụ huynh, không thu phí ngoài quy định nhằm giữ đúng tinh thần tự nguyện.
Tuy nhiên, các địa phương đều chờ đợi hướng dẫn cụ thể từ Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc huy động nguồn lực xã hội hóa, thu chi phí, cũng như các quy định liên quan đến nhân lực và cơ sở vật chất. Mặc dù có nguyên tắc, thực tế các trường vẫn lo ngại về ngân sách, thiếu hụt nhân sự, và phân bổ thiết bị phù hợp để tổ chức các lớp học bổ sung, gây khó khăn trong triển khai.
HẬU QUẢ VỚI HỌC SINH VÀ PHỤ HUYNH
Chất lượng nghỉ ngơi của học sinh đặc biệt là ở các cấp trung học đang bị ảnh hưởng. Nhiều em học sáng chiều từ thứ hai đến thứ sáu đã rất mệt mỏi, cuối tuần lại phải đối mặt với việc học thêm các môn năng khiếu, ngoại ngữ hoặc các hoạt động khác. Phụ huynh kêu ca về việc xếp lịch quá dày, gây khó khăn trong việc đưa đón, chăm sóc con, thậm chí phải thuê người hỗ trợ.
Không chỉ vậy, các chuyên gia và giáo viên đều nhấn mạnh rằng việc tổ chức học hai buổi cần có sự điều hành chặt chẽ từ Bộ Giáo dục để thống nhất quy định, tránh gây ra tình trạng lộn xộn, mất cân đối về nội dung dạy học và quản lý tài chính.
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO CẦN CÓ CHỈ ĐẠO RÕ RÀNG
Với tình hình hiện tại, các ý kiến đều đề nghị Bộ Giáo dục cần có hướng dẫn cụ thể, rõ ràng hơn về giới hạn môn học, số tiết học tối đa mỗi tuần, quy định về thu phí, và tiêu chuẩn nhân lực để các địa phương dễ dàng triển khai. Việc này không chỉ giúp giảm thiểu những biến tướng, đảm bảo quyền lợi của học sinh, mà còn tránh các rủi ro về tài chính, pháp lý cho các nhà trường.
Sự phối hợp chặt chẽ giữa các sở giáo dục, nhà trường, cha mẹ học sinh và các cơ quan liên quan là chìa khóa để tổ chức dạy học hai buổi ngày một hiệu quả, phù hợp và nhân văn hơn trong tương lai.