SỐNG SÓT KHỎI CÁI CHẾT: BỨC TRANH KỲ DIỆU VỀ NHỮNG NGƯỜI VÀO TÂM ĐẤU VỚI SÉT ĐÁNH

Không phải ai bị sét đánh cũng không qua khỏi, câu chuyện về những người sống sót kỳ diệu sau tai nạn này khiến giới khoa học không khỏi ngỡ ngàng. Từ những biến đổi khó lý giải về thể chất đến các hiện tượng đặc biệt về cảm giác, các trường hợp này như chứng minh rằng con người có thể chống chọi lại sức mạnh của tự nhiên theo những cách vô cùng kỳ lạ.

Harold Deal là một trong số ít những trường hợp nổi bật trên thế giới đã vượt qua cú sét đâm trúng và mang theo những biến đổi khó dự đoán. Năm 1969, tại Lawson, Missouri, Mỹ, Harold 31 tuổi gặp tai nạn sét đánh vào đúng lúc 9 giờ 12 tối. Cú sét khiến ông bị hất văng xuống đất bất tỉnh và phải đến gần 8 tiếng sau mới tỉnh lại trong tình trạng kiệt sức. Sau tai nạn, tình trạng sức khỏe của Harold suy giảm nghiêm trọng, ông không thể đi lại, và chỉ một động tác nhỏ cũng gây đau đớn dữ dội do các đốt sống lưng bị loại bỏ qua phẫu thuật. Khuyết tật này khiến ông thấp hơn gần 6 cm và dự kiến sẽ không thể đi lại bình thường nữa.

Tuy nhiên, điều kỳ lạ đã xảy ra. Sau thời gian điều trị và tập luyện, Harold không chỉ có thể đi lại mà còn xuất hiện một di chứng vô cùng đặc biệt: ông gần như không còn cảm nhận được cái lạnh. Ông thử thách bản thân bằng cách đứng ngoài trời dưới nhiệt độ cực thấp tại Hell, Michigan mà không mặc đồ bảo hộ, vẫn không cảm thấy lạnh. Ngoài ra, ông còn có thể tắm trong môi trường đóng băng hoặc ngồi trong bồn nước đá như thể cơ thể đã hoàn toàn miễn nhiễm với nhiệt độ nóng. Trái lại, cảm giác quá nóng lại làm ông cảm thấy khó chịu hơn bình thường.

Các chuyên gia y học cho biết, những ảnh hưởng như vậy rất khó dự đoán và vẫn còn là bí ẩn. Tiến sĩ Mary Ann Cooper của Chương trình Nghiên cứu Chấn thương do sét tại Đại học Illinois (Chicago) cho biết: “Giả thuyết đặt ra là cú sét có thể đã tác động vào các dây thần kinh cảm giác của cơ thể, làm thay đổi cách cơ thể tiếp nhận nhiệt độ.” Tuy nhiên, hiện tượng này vẫn là điều cực kỳ hiếm gặp và gây nhiều tranh cãi trong giới khoa học.

Theo các số liệu thống kê, mỗi năm, tại Mỹ có khoảng 40 triệu cú sét giáng xuống mặt đất, nhưng xác suất một người bị sét đánh là cực kỳ thấp, chưa đến một phần triệu. Dù vậy, tỷ lệ sống sót sau tai nạn vẫn khá cao, gần 90%. Từ năm 2006 đến 2021, Mỹ ghi nhận 444 ca tử vong liên quan đến sét.

Trong khi đó, tại Việt Nam, theo số liệu của Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo Quốc gia về Phòng chống thiên tai, từ năm 2017 đến tháng 7/2022 đã có 175 trường hợp tử vong do sét. Những con số này nhấn mạnh mức độ nguy hiểm của hiện tượng tự nhiên này không thể coi thường.

PHÒNG TRÁNH SÉT ĐÁNH – KỸ NĂNG VÀ KIẾN THỨC SỐNG CÒN

Biết cách phòng tránh sét đúng cách chính là cách hiệu quả nhất để bảo vệ tính mạng và tài sản. Trong mùa mưa bão, chỉ cần sơ suất nhỏ cũng có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Vì vậy, việc trang bị kiến thức và nhận diện nguy cơ là điều cực kỳ quan trọng.

Chủ động theo dõi thời tiết là bước đầu tiên để phòng tránh. Trước khi ra ngoài, cần kiểm tra dự báo thời tiết, đặc biệt trong mùa mưa giông. Khi có dấu hiệu như mây đen dày đặc, gió mạnh, không khí lạnh đột ngột, cần nhanh chóng tìm nơi trú ẩn an toàn. Dông sét có thể đến rất nhanh, chỉ trong vòng 10-15 phút, vì vậy không nên chần chừ.

Nguyên tắc “nhìn – nghe” giúp nhận biết nguy cơ sét: nếu khoảng cách giữa tia chớp và tiếng sấm dưới 30 giây, đã đến lúc phải tìm nơi trú. Ngay cả khi chưa nhìn thấy tia chớp nhưng đã nghe tiếng sấm, cũng đã là cảnh báo nguy hiểm, vì sét có thể đánh cách xa từ 15-20 km.

Trong tình huống ngoài trời, cần tránh trú dưới cây cao, không đứng gần vật kim loại, không tụ tập thành nhóm và hạn chế tiếp xúc trực tiếp với mặt đất. Nếu có cảm giác tóc dựng lên hoặc tê rần như nhiễm điện, đó là dấu hiệu sét sắp đánh gần, cần cúi thấp xuống, che tai và không nằm xuống đất.

Trong nhà, mặc dù an toàn hơn, nhưng cũng cần thực hiện đúng quy tắc: tránh gần cửa sổ, hạn chế dùng các thiết bị điện không cần thiết, rút phích cắm các thiết bị điện khi có giông, và chú ý những khu vực ẩm ướt. Các công trình có hệ thống chống sét sẽ là nơi trú ẩn lý tưởng.

Xử lý người bị sét đánh đòi hỏi phản ứng nhanh và chính xác nhằm giảm thiểu tổn thương. Kiểm tra hô hấp, tim, thực hiện cấp cứu kịp thời nếu cần, và gọi cấp cứu ngay lập tức để nhận được sự hỗ trợ chuyên nghiệp.

Sét mang năng lượng khổng lồ, nhiệt độ có thể lên tới 30.000°C—gấp nhiều lần nhiệt độ trên mặt trời—và gây ra bỏng, tổn thương thần kinh và tim mạch. Chính vì vậy, ý thức phòng tránh và sẵn sàng ứng phó là điều không thể xem nhẹ trong cuộc sống hàng ngày.