Tiếp tục xử lý hơn 11.000 cơ sở nhà đất dôi dư: Nỗ lực tránh lãng phí và khai thác hiệu quả tài nguyên quốc gia
HÀNH TRÌNH ĐIỀU CHỈNH VÀ PHÁT HUY TÀI SẢN DÔI DƯ
Theo Bộ Tài chính, đến thời điểm hiện tại, công tác sắp xếp tổ chức và bộ máy quản lý đã hoàn tất bước đầu với gần 29.000 cơ sở nhà đất dôi dư. Các cơ sở này đã được xác định rõ chủ thể quản lý, sử dụng và khai thác, góp phần tránh lãng phí tài nguyên nhà đất quốc gia.
Tuy nhiên, để đảm bảo khai thác tối đa giá trị của các tài sản này và hạn chế thất thoát, Bộ Tài chính cho biết còn hơn 11.000 cơ sở nhà đất cần tiếp tục được xử lý theo bước 2, chủ yếu là thu hồi hoặc chuyển giao về địa phương quản lý. Các cơ sở này chủ yếu do các tổ chức quản lý, kinh doanh nhà hoặc trung tâm phát triển quỹ đất của địa phương đảm nhiệm trong quý 1/2026.
Trong cuộc họp ngày 1.6, ông Nguyễn Tân Thịnh, Cục trưởng Cục Quản lý công sản, nhấn mạnh khó khăn trong việc khai thác nhà đất dôi dư là do nguồn cung gia tăng sau sắp xếp tổ chức, trong khi nhu cầu sử dụng của khu vực nhà nước và tư nhân tại nhiều địa bàn lại giảm sút. Đặc biệt, nhiều cơ sở nhỏ, ở vùng xa không khả thi cho hoạt động thuê hoặc khai thác thương mại.
ĐỀ XUẤT NÂNG THỜI HẠN VÀ CÁC GIẢI PHÁP ĐẶC THÙ
Bộ Tài chính dự kiến đến quý 2/2026 sẽ hoàn thành việc xử lý và khai thác các cơ sở nhà đất dôi dư, tránh để hư hỏng, xuống cấp hoặc bị lãng phí. Để thúc đẩy tiến trình này, Bộ đã trình Chính phủ dự thảo nghị quyết với các cơ chế, chính sách đặc thù, rút ngắn các thủ tục hành chính.
Dự thảo đề xuất các giải pháp như đơn giản hóa quy trình xác định giá cho thuê, phân quyền mạnh mẽ cho các địa phương, linh hoạt điều chỉnh phương án quản lý và khai thác, cũng như giảm các thủ tục không cần thiết. Đặc biệt, có đề xuất cho phép điều chỉnh giá thuê trong trường hợp đã công khai nhưng chưa tìm được người thuê, nhằm tránh tài sản bị bỏ không kéo dài.
Chi tiết các đề xuất còn bao gồm quyền quyết định của chủ tịch UBND tỉnh về quản lý và khai thác các cơ sở nhà đất; nâng thời hạn cho thuê tối đa lên 10 năm và không hạn chế số lần gia hạn (nếu đáp ứng tiêu chuẩn). Điều này nhằm tạo điều kiện ổn định lâu dài cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, đồng thời đảm bảo khả năng hoàn vốn cho các tổ chức, cá nhân thuê đất, thuê nhà.
Các quy định mới còn cho phép khai thác cả các cơ sở nhà đất chưa có sổ đỏ hoặc bị thất lạc giấy chứng nhận, cùng phương thức chào giá cạnh tranh để thay thế đấu giá, nhằm đảm bảo tính minh bạch, công khai nhưng đơn giản trong thủ tục.
PHỎNG VẤN VÀ PHẢN HỒI TỪ CHUYÊN GIA
Ông Nguyễn Tân Thịnh chia sẻ: việc đưa ra các cơ chế đặc thù nhằm thúc đẩy khai thác các nhà đất dư thừa là hướng đi cần thiết để đảm bảo hiệu quả sử dụng tài nguyên quốc gia, đồng thời hạn chế tối đa thất thoát, lãng phí tài sản công. Việc phân cấp mạnh mẽ và linh hoạt trong điều chỉnh giá thuê sẽ giúp thúc đẩy các nhà đầu tư và các địa phương chủ động hơn trong hoạt động khai thác, sử dụng tài sản công.
Chương trình này không chỉ góp phần giảm tải cho ngân sách mà còn mở ra cơ hội tăng nguồn thu từ các tài sản nhà đất dư thừa, phù hợp với chiến lược phát triển bền vững của đất nước trong thời gian tới.