LĨNH VỰC AN TOÀN THỰC PHẨM: NHIỀU KHÓ KHĂN, NHIỀU THÁCH THỨC NHƯNG CẦN NHIỀU GIẢI PHÁP

BỘ TRƯỞNG BỘ Y TẾ ĐÀO HỒNG LAN ĐÁNH GIÁ CAO SỞ AN TOÀN THỰC PHẨM TP.HCM

Bộ trưởng Đào Hồng Lan đã bày tỏ sự ghi nhận những thành tựu mà Sở An toàn thực phẩm TP.HCM đã đạt được trong thời gian qua. Bà đặc biệt nhấn mạnh vai trò “phá đá, mở đường” của Giám đốc Sở trong quá trình triển khai mô hình quản lý an toàn thực phẩm trên địa bàn. Bà nhấn mạnh rằng lĩnh vực này rất phức tạp và nhạy cảm, bởi phạm vi quản lý rộng lớn, trực tiếp ảnh hưởng đến sức khỏe và quyền lợi của người dân.

Chuyên gia y tế cũng đánh giá cao cách TP.HCM dám thử nghiệm, áp dụng mô hình mới với khối lượng công việc lớn, khoảng 30.000 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm nhưng chỉ có hơn 400 nhân lực. Chính địa phương đã tích lũy nhiều kinh nghiệm về tổ chức bộ máy, phân công nhiệm vụ và quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm, qua đó góp phần xây dựng dự thảo đề án trình Chính phủ dự kiến vào tháng 5.2026.

Bà Đào Hồng Lan khẳng định trong quá trình xây dựng đề án, Bộ Y tế sẽ nghiên cứu, xem xét các mô hình phù hợp với mô hình hai cấp chính quyền địa phương. Đặc biệt, lực lượng tại cấp xã, phường giữ vai trò quan trọng trong việc phát hiện, xử lý thực phẩm bẩn, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

QUAN ĐIỂM XÂY DỰNG THỰC PHẨM SẠCH VÀ CHỐNG THỰC PHẨM BẨN

Trong buổi làm việc, bà Phạm Khánh Phong Lan, Giám đốc Sở An toàn thực phẩm TP.HCM, chia sẻ số liệu về hàng chục nghìn cơ sở sản xuất và kinh doanh thực phẩm tại thành phố, phục vụ hơn 15 triệu người dân. Mô hình quản lý một đầu mối này bắt nguồn từ Nghị quyết 98/2023 của Quốc hội về thí điểm chính sách đặc thù cho TP.HCM, giúp chuẩn hóa và thống nhất các quy trình cấp phép, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, người dân.

Bà cũng nhấn mạnh phương châm “xây thực phẩm sạch, chống thực phẩm bẩn” đã kiên trì suốt thời gian qua, kết hợp với các hoạt động cải cách hành chính, truyền thông nâng cao nhận thức cộng đồng, phòng tránh ngộ độc thực phẩm. Các đội quản lý an toàn thực phẩm tại chợ đầu mối và địa bàn phối hợp tốt với chính quyền địa phương đã góp phần nâng cao hiệu quả kiểm soát.

Tuy nhiên, bà Lan cũng thẳng thắn chỉ ra rằng công tác quản lý vẫn còn tồn tại nhiều khó khăn như thiếu hụt nhân lực, cơ sở vật chất chưa đồng bộ, cùng với hệ thống kiểm tra đột xuất chưa tối ưu. Do đó, TP.HCM kiến nghị trung ương ủng hộ mô hình sở và tháo gỡ các rào cản trong hoạt động thanh tra, kiểm tra.

SỰ CẦN THIẾT CỦA MÔ HÌNH QUẢN LÝ HIỆU QUẢ HƠN

Ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó chủ tịch UBND TP.HCM, nhận định mô hình Sở An toàn thực phẩm là rất cần thiết đối với một đô thị lớn như TP.HCM. Quỹ đạo hoạt động này góp phần nâng cao hiệu quả công tác bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Thành phố đã kiến nghị hoàn thiện mô hình theo hướng thống nhất, xuyên suốt và hiệu quả hơn, đồng thời đề xuất xây dựng cơ quan quản lý an toàn thực phẩm ở trung ương và tổ chức sở tại, quản lý theo chuỗi giá trị sản phẩm nhằm kiểm soát toàn diện quá trình từ sản xuất đến tiêu thụ.

TP.HCM cũng đề nghị Bộ Y tế quy định rõ các nhóm phụ gia thực phẩm, giới hạn hàm lượng, giúp dễ dàng phát hiện và xử lý hành vi sử dụng sai mục đích các chất này, đặc biệt là các chất có nguy cơ gây hại cho sức khỏe cộng đồng.

Ý thức cải thiện hệ thống quản lý, tăng cường phòng ngừa từ sớm và nâng cao năng lực cho nhân lực tại các cấp chính quyền là những những hướng đi cần thiết để đảm bảo an toàn thực phẩm ở một đô thị năng động như TP.HCM.