NHU CẦU TUYỂN DỤNG LAO ĐỘNG TĂNG NHƯNG KHÔNG ĐÁP ỨNG ĐỦ CHẤT LƯỢNG

THỊ TRƯỜNG LAO ĐỘNG TP.HCM BỨC PHÁ PHA KỸ NĂNG SAU TẾT BÍNH NGỌ 2026

Sau Tết Bính Ngọ 2026, thị trường lao động tại TP.HCM cho thấy tín hiệu phục hồi rõ rệt. Tuy nhiên, điểm nghẽn lớn nhất không phải số lượng nhân lực thiếu hụt mà chính là chất lượng và khả năng đáp ứng yêu cầu công việc của các ứng viên. Chuyên gia dự báo nguồn nhân lực ông Trần Anh Tuấn, Phó chủ tịch Hội Giáo dục nghề nghiệp TP.HCM, nhận định rằng phần lớn doanh nghiệp hiện nay không thiếu người nộp hồ sơ, mà thiếu lao động đủ trình độ, kỹ năng phù hợp.

Dự báo trong năm 2026, TP.HCM cần tuyển hơn 313.000 lao động để đáp ứng nhịp độ phát triển. Riêng giai đoạn đầu năm, nhu cầu tuyển dụng khoảng 55.000 vị trí tập trung vào các ngành sản xuất, cơ khí, vận hành máy móc, logistics, công nghệ thông tin, thương mại, dịch vụ ăn uống và du lịch. Tuy nhiên, tình hình cung cầu vẫn đang có sự lệch pha đáng kể. Nhu cầu tuyển dụng cao gấp 1,6 lần số người tìm việc, trong khi lượng lao động phổ thông chiếm tới 39,8%. Mặt khác, chỉ khoảng 8,2% lao động có đào tạo nghề ngắn hạn, và có tới 20,4% lực lượng lao động trên 45 tuổi.

Điều này cho thấy doanh nghiệp không gặp khó khăn trong việc thu hút ứng viên, mà thực tế là họ gặp khó trong việc tuyển chọn được lao động có chất lượng phù hợp. Ông Trần Anh Tuấn nhấn mạnh rằng tình trạng lệch pha kỹ năng tiếp tục là vấn đề lớn của thị trường lao động. Nhiều lao động, đặc biệt nhóm lớn tuổi, gặp khó khăn trong việc thích nghi với yêu cầu công nghệ mới và môi trường làm việc hiện đại.

Sự dịch chuyển lao động sau Tết cũng làm tăng tình trạng thiếu hụt nhân sự cục bộ trong quý đầu năm, khi lao động quay trở lại quê hoặc chuyển ngành, đổi việc. Song song đó, chi phí sinh hoạt và mức lương tăng cao khiến người lao động ngày càng kén chọn hơn trong việc lựa chọn việc làm. Cuộc cạnh tranh thu hút nhân lực giữa TP.HCM và các tỉnh lân cận, đặc biệt tại các khu công nghiệp, ngày càng gay gắt.

Về cầu nguồn nhân lực, dự báo năm 2026, các ngành tuyển dụng mạnh mẽ gồm có sản xuất, cơ khí, điện, tự động hóa, logistics, thương mại điện tử, du lịch và dịch vụ bán lẻ. Theo lãnh đạo Sở Nội vụ TP.HCM, xu hướng phát triển nghề nghiệp sắp tới sẽ tập trung vào các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, dữ liệu, tự động hóa, năng lượng tái tạo, logistics và quản trị tài chính.

Phó giám đốc Sở Nội vụ TP.HCM, bà Lượng Thị Tới, nhận định rằng năm 2026 sẽ là cột mốc quan trọng khi thị trường lao động của thành phố sáp nhập và bước vào giai đoạn phát triển mới. Số lượng việc làm dự kiến sẽ tăng, nhưng chất lượng nguồn lực sẽ là thách thức lớn buộc các doanh nghiệp và cơ sở đào tạo phải điều chỉnh chiến lược nhân sự, nâng cao kỹ năng và điều chỉnh phương thức tuyển dụng.

Chuyên gia cũng khuyến nghị doanh nghiệp nên đổi mới cách tiếp cận nhân lực bằng cách chú trọng các chế độ phúc lợi thực tế như nhà trọ, phương tiện đưa đón, thưởng theo hiệu quả công việc để giữ chân người lao động. Cạnh tranh thu hút lao động còn được thúc đẩy bởi xu hướng tuyển dụng linh hoạt như tuyển bán thời gian, làm việc theo mùa vụ, giới thiệu nội bộ hoặc rút ngắn quy trình tuyển dụng. Đồng thời, các doanh nghiệp cần liên kết chặt chẽ với trường nghề để đào tạo theo đơn đặt hàng, đồng thời đẩy mạnh đào tạo lại lực lượng lao động phổ thông thành kỹ thuật viên nhằm giảm tỷ lệ nhảy việc cũng như ổn định môi trường làm việc.

Trong dài hạn, tự động hóa và số hóa sẽ là hướng đi chủ đạo, giúp doanh nghiệp giảm phụ thuộc vào lao động giản đơn và nâng cao năng suất. Với người lao động trẻ, sinh viên các hệ đào tạo nghề có thể có nhiều cơ hội việc làm mở ra nếu phải chuẩn bị kỹ năng nghề nghiệp cốt lõi, bao gồm kỹ năng thao tác máy, quy trình sản xuất, kỹ năng mềm như làm việc nhóm, giao tiếp, đồng thời trang bị kỹ năng số và an toàn lao động. Việc chủ động ứng tuyển sớm trong giai đoạn cao điểm từ tháng 1 đến tháng 3 cũng sẽ giúp các ứng viên tăng cơ hội thăng tiến.

Chọn đúng ngành “khát” nhân lực như sản xuất, logistics, CNTT, thương mại điện tử hay dịch vụ – du lịch sẽ giúp người lao động nâng cao khả năng tìm kiếm việc làm ổn định và có thu nhập bền vững trong tương lai.