VỤ CHÁY CHUNG CƯ Ở HỒNG KÔNG: NGUỒN GỐC, NGUYÊN NHÂN VÀ HẬU QUẢ

Vụ cháy âm ỉ tại cụm chung cư Wang Fuk Court ở khu hành chính Hồng Kông, Trung Quốc, vẫn chưa hoàn toàn được kiểm soát vào sáng ngày 27.11, gây ra thảm họa nghiêm trọng khi ít nhất 44 người thiệt mạng và hàng trăm người mất tích. Ba nghi phạm liên quan đã bị bắt giữ, trong đó bị cáo buộc ngộ sát và tắc trách nghiêm trọng. Đây là vụ cháy gây chết nhiều người nhất tại Hồng Kông trong vòng hơn 30 năm.

Chưa rõ nguyên nhân ban đầu của vụ cháy, nhưng các nhân chứng cho biết ngọn lửa dễ dàng bốc qua các giàn giáo bằng tre và tấm lưới xanh phủ quanh tòa nhà. Vụ cháy bắt đầu chiều ngày 26.11 trong một khu phức hợp gồm 8 tòa nhà, với hơn 2.000 căn hộ, xây dựng từ thập niên 1980 và đang trong quá trình đại tu lớn. Đây là vụ hỏa hoạn gây thiệt hại nghiêm trọng nhất tại Hồng Kông kể từ thập niên 1990.

TẠI SAO ĐÁM CHÁY LAN TRÀN BẤT THƯỜNG?

Nhiều vật liệu dễ cháy góp phần làm cho đám cháy lây lan nhanh. Các quan chức cho biết vụ cháy bắt nguồn từ các giàn giáo bên ngoài của tòa chung cư cao 32 tầng, sau đó lan vào trong và lan ra các tòa kế cận. Gió có khả năng đã làm cho ngọn lửa lan rộng hơn. Lửa đã cháy lan đến 7 trong 8 tòa nhà của khu chung cư này.

Nhân chứng mô tả hình ảnh những mảnh tre từ giàn giáo lần lượt rơi xuống kèm theo tấm lưới bảo vệ bị cháy trụi. Tre vốn là vật liệu phổ biến để làm giàn giáo tại Hồng Kông, vì rẻ, bền và linh hoạt, thường được buộc bằng dây nylon cùng lớp lưới xanh để phòng ngừa rủi ro vật rơi gây thương tích cho người đi đường. Tuy nhiên, tre lại là vật liệu dễ cháy, dễ hư hỏng theo thời gian, mặc dù phần lớn công trình nay đã chuyển sang dùng giàn giáo kim loại chắc chắn hơn.

Chính quyền Hồng Kông nghi ngờ các vật liệu ở tường ngoài của cụm chung cư không đạt tiêu chuẩn chống cháy, góp phần làm vụ cháy lan nhanh bất thường. Khi kiểm tra một tòa nhà nằm trong khu, cảnh sát phát hiện vật liệu xốp dễ cháy được đặt tại cửa sổ mỗi tầng, gần sảnh thang máy, có khả năng do công ty xây dựng đã sử dụng. Cảnh sát cho biết: “Chúng tôi có lý do tin rằng những người phụ trách công ty xây dựng đã rất tắc trách”. Ba người bị bắt gồm giám đốc và cố vấn kỹ thuật của một công ty liên quan đến dự án.

CẢI TIẾN VỀ AN TOÀN GIÀN GIÁO

Theo công bố của Cục phát triển Hồng Kông, từ tháng 3 trở đi, 50% các dự án xây dựng công cộng mới sẽ cần sử dụng giàn giáo thép nhằm bảo vệ công nhân tốt hơn và đáp ứng tiêu chuẩn xây dựng đô thị hiện đại. Tuy nhiên, một số cư dân phản đối, cho rằng giàn giáo tre là di sản văn hóa cần được giữ gìn. Các giới chức cho biết quá trình chuyển đổi này sẽ cần thời gian và chưa có ý định cấm hoàn toàn giàn giáo tre.

Chính quyền Hong Kong đã thành lập nhóm công tác điều tra nguyên nhân vụ cháy. Trưởng đặc khu hành chính Lý Gia Siêu khẳng định sẽ xử lý đúng luật những sai phạm liên quan. Ông cũng đề cập sẽ tăng cường kiểm tra vật liệu xây dựng mới, đặc biệt là các vật liệu lưới bọc giàn giáo để đảm bảo tiêu chuẩn chống cháy và an toàn.

Các quy định về an toàn giàn giáo của Cơ quan Lao động Hong Kong yêu cầu các tấm chắn, bạt hoặc tấm phủ bằng nhựa đều phải có tính năng chống cháy phù hợp, được công nhận tiêu chuẩn. Trong bối cảnh này, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình đã gửi lời chia buồn tới gia đình các nạn nhân và cảm ơn các lực lượng cứu hỏa đã chiến đấu với đám cháy trong ngày 26.11.

Chính quyền Hong Kong cũng quyết định tạm hoãn các hoạt động tranh cử Hội đồng Lập pháp vào ngày 7.12, nhằm tập trung xử lý thảm họa này một cách đầy đủ và nghiêm túc.