HÃY LƯU Ý: CHỦ ĐỀ VỀ EO BIỂN HORMUZ, CÁC BIỂU HIỆN CỦA CĂNG THẲNG GIỮA IRAN VÀ MỸ
MỞ LẠI EO BIỂN HORMUZ LÀ “KHÔNG THỂ”
Phó chủ tịch Quốc hội Iran Hamidreza Hajibabaei hôm qua (23.4) xác nhận Tehran đã nhận khoản thu đầu tiên từ phí áp đặt đối với các tàu qua eo biển Hormuz, theo Hãng tin Tasnim. Thông báo này được đưa ra chỉ một ngày sau khi Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran tuyên bố bắt giữ hai tàu container MSC Francesca (mang cờ Panama) và Epaminondas (mang cờ Liberia) tại eo biển Hormuz, cáo buộc các tàu này hoạt động trái phép mà không có giấy phép.
Trong cuộc phỏng vấn với kênh Fox News ngày 22.4, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết Tổng thống Donald Trump không xem việc Iran bắt giữ hai tàu đó là vi phạm thỏa thuận ngừng bắn, vì những tàu này không thuộc Mỹ hoặc Israel. Bà Leavitt mô tả hành động này là “cướp biển”.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf ngày 22.4 đăng tải trên mạng xã hội X rằng Tehran sẽ không mở lại eo biển Hormuz khi lệnh phong tỏa biển của Mỹ vẫn còn hiệu lực. Ông nhấn mạnh: “Một thỏa thuận ngừng bắn hoàn toàn chỉ có ý nghĩa nếu không bị phá vỡ qua việc phong tỏa đường biển. Việc mở lại eo biển Hormuz là không thể khi thỏa thuận ngừng bắn bị vi phạm rõ ràng”.
Theo lệnh của Tổng thống Trump, Hải quân Mỹ đang cố gắng chặn các tàu hướng đến hoặc đi từ các cảng của Iran nhằm gia tăng sức ép lên nền kinh tế Iran. Quân đội Mỹ cho biết, kể từ khi bắt đầu phong tỏa các cảng Iran vào ngày 13.4, lực lượng này đã yêu cầu 31 tàu quay đầu hoặc trở về cảng.
VÒNG ĐÀM PHÁN MỚI DỰ KIẾN DIỄN RA?
Chủ tịch Quốc hội Iran lý giải không thể mở lại eo biển Hormuz do lệnh phong tỏa của Mỹ vẫn còn hiệu lực. Sau khi Tổng thống Trump tuyên bố gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran đến hết ngày 22.4, ông cho biết thêm rằng các giới lãnh đạo Iran cần đưa ra “một đề xuất thống nhất” để đạt được thỏa thuận. Đến thời điểm này, phía Iran vẫn chưa xác nhận có đồng ý gia hạn hay không.
Trong khi đó, tờ New York Post chiều 22.4 đưa tin các nguồn tin từ thủ đô Islamabad (Pakistan) ca ngợi các nỗ lực hòa giải tích cực với Iran, làm dấy lên khả năng các cuộc đàm phán hòa bình mới có thể diễn ra trong vòng 36 đến 72 giờ tới. Phản hồi về khả năng này, Tổng thống Trump trả lời: “Điều đó hoàn toàn có thể!”. Vòng đàm phán đầu tiên giữa Iran và các nước tham gia diễn ra hôm 11 và 12.4.
Kể từ khi Trump tuyên bố gia hạn ngừng bắn vô thời hạn, Islamabad duy trì các kênh ngoại giao với Tehran. Thời điểm diễn ra vòng đàm phán mới sẽ dựa trên tiến trình thương lượng hiện tại, theo nguồn tin từ Pakistan. Một nguồn tin nhận xét: “Thỏa thuận ngừng bắn vẫn được duy trì bất chấp những lời lẽ gay gắt, thể hiện thiện chí tích cực từ cả hai phía”.
VỀ PHƯƠNG PHÁP ĐỐI THOẠI GIỮA ISRAEL VÀ LEBANON
Dự kiến, vòng đàm phán mới giữa Israel và Lebanon sẽ diễn ra tại Washington D.C (Mỹ) vào ngày 23.4 (giờ địa phương). Trước thềm cuộc họp này, Ngoại trưởng Israel Gideon Saar khẳng định Israel không có “bất đồng nghiêm trọng” với Lebanon, song nhấn mạnh rằng lực lượng Hezbollah vẫn là trở ngại lớn nhất cho quá trình bình thường hóa quan hệ giữa hai quốc gia.