NHỮNG ĐỔI MỚI CẦN THIẾT TRONG GIÁO DỤC TIỂU HỌC: GỐC RỄ TỪ VIỆC NÂNG TẦM GIÁO VIÊN VÀ KHÁC BIỆT PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC

Trong bối cảnh xã hội thay đổi nhanh chóng, phương pháp giảng dạy và trang bị năng lực cho học sinh tiểu học đang trở thành vấn đề cấp thiết. Thay vì chỉ chú trọng vào việc học thuộc lòng, việc trang bị cho các em khả năng tư duy, sáng tạo và tự học là điều cần thiết để các em thích ứng với cuộc sống.

TẠI SAO TRẺ CẦN HỌC BẢNG CỬU CHƯƠNG?

Chị Phương Anh, một phụ huynh ở TP.HCM, chia sẻ về cách giúp con học tập hiệu quả hơn bằng cách đặt câu hỏi nhằm kích thích khả năng tư duy, như lý giải ý nghĩa của phép nhân hoặc lập sơ đồ tư duy để triển khai bài viết sáng tạo. Chị nhấn mạnh, khi trẻ hiểu vấn đề, khả năng tìm tòi và ứng biến sẽ phát triển, thay vì chỉ học thuộc lòng các công thức hay bài mẫu mà không hiểu rõ nội dung.

DẠY HỌC THEO TỚI BẢN CHẤT THAY VÌ CHỈ HỌC THUỘC LÒNG

Thầy Nguyễn Tấn Sang, giáo viên trường tiểu học Nguyễn Văn Trân, đề cao việc trang bị phương pháp tư duy cho học sinh qua các hoạt động thực nghiệm, thảo luận nhóm và trò chơi học tập. Thay vì chỉ yêu cầu học sinh thực hiện phép tính, thầy đưa ra các bài toán thực tế, giúp các em phân tích, lựa chọn phương pháp phù hợp. Trong môn tiếng Việt, các em được khuyến khích thể hiện suy nghĩ cá nhân, liên hệ với thực tế để phát triển năng lực diễn đạt và tư duy sáng tạo.

Tại Trường tiểu học Nguyễn Trường Tộ, giáo viên tạo điều kiện cho học sinh đặt câu hỏi và thảo luận để phát triển khả năng phản biện, hiểu biết, đồng thời khuyến khích các em đưa ra góc nhìn cá nhân trong các hoạt động đọc hiểu và bài tập liên quan đến đời sống. Thầy Phan Anh Tuấn nhấn mạnh, mục tiêu không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn hình thành kỹ năng đặt câu hỏi, hợp tác và tư duy độc lập – những năng lực nền tảng cho cuộc sống.

NÂNG TẦM GIÁO VIÊN LÀ YẾU TỐ QUAN TRỌNG NHẤT

Chương trình giáo dục mới đã đặt ra yêu cầu cao về năng lực của giáo viên. Cô Nguyễn Yến Nhi chia sẻ, thay vì học theo lối mòn, cô áp dụng mô hình lớp học đảo ngược: học sinh tự đọc, tự tìm hiểu trước rồi thảo luận nhóm. Cô cho biết, trong dạy học thực tế, việc đa dạng hóa phương pháp, khuyến khích sáng tạo và phản biện là chìa khóa thúc đẩy sự phát triển toàn diện của học sinh.

Thầy Trần Thái, hiệu trưởng Trường tiểu học và trung học Athena Đà Lạt, nhấn mạnh, để đáp ứng yêu cầu của các kỳ thi mới, đội ngũ giáo viên cần không ngừng học hỏi, nâng cao kỹ năng giảng dạy. Thầy nói, chỉ có những người thầy có tư duy mở rộng, cập nhật kiến thức, mới có thể hình thành năng lực tư duy độc lập cho học sinh và giúp các em thích ứng tốt với xã hội ngày càng biến động.

ĐÁNH GIÁ THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN VÀ KHÔNG SO SÁNH

Theo quy định mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc đánh giá học sinh tiểu học tập trung vào sự tiến bộ về năng lực, phẩm chất, không so sánh giữa các em. Đánh giá thường xuyên dựa trên nhận xét, kết hợp các phương pháp phản hồi đa chiều, nhằm thúc đẩy tinh thần tự giác, sáng tạo của học sinh và đảm bảo công bằng.

Sắp tới, Sở GD-ĐT TP.HCM cũng nhấn mạnh, trong các lớp tiểu học, không giao bài tập về nhà quá nhiều, không tổ chức học theo đề cương mẫu hay bài tập mang tính áp đặt, tạo điều kiện để các em thể hiện khả năng và tư duy của mình một cách tự nhiên và sáng tạo hơn.

Việc thúc đẩy thay đổi này không chỉ giúp hình thành những thế hệ học sinh năng động, sáng tạo, mà còn đặt nền móng cho một nền giáo dục phát triển toàn diện, thích ứng tốt với xã hội tương lai.