BỘ CÔNG AN RA CHÍNH SÁCH MỚI VỀ KIỂM TRA CỨU TRÚ: ĐIỂM MỚI ĐỀU CHIỀU HƠN VÀ CHẶT CHẼ HƠN

Có hiệu lực từ ngày 1.7.2026, Thông tư 116/2026 của Bộ Công an mang đến những thay đổi đáng chú ý trong hoạt động kiểm tra cư trú, không còn là chuyện xa lạ của người dân và các tổ chức, cá nhân liên quan. Vậy, những quy định mới này sẽ ảnh hưởng như thế nào tới cuộc sống và sinh hoạt bình thường của cộng đồng?

THỂ THỨC KIỂM TRA CƯ TRÚ ĐA DẠNG, LIN HOẠT VÀ LINH HOẠT HƠN

Theo nội dung của thông tư, bộ quy định rõ ràng về 3 hình thức kiểm tra cư trú gồm: kiểm tra định kỳ, kiểm tra đột xuất hoặc dựa trên yêu cầu của các cơ quan nhằm phục vụ công tác phòng, chống tội phạm, duy trì an ninh, trật tự. Các cơ quan đăng ký, quản lý cư trú có quyền huy động lực lượng quần chúng làm công tác bảo vệ an ninh, trật tự, đồng thời phối hợp cùng lực lượng công an trong quá trình kiểm tra.

Khi nào cơ quan công an thực hiện kiểm tra cư trú? – Các đối tượng và địa bàn như dân cư, hộ gia đình, ký túc xá, nhà ở của công nhân, khu lán trại, nhà cho thuê, nhà mượn, các cơ sở tôn giáo, cơ sở y tế, du lịch và nhiều dạng phương tiện dùng để cư trú đều nằm trong diện kiểm tra. Nội dung kiểm tra bao gồm việc thực hiện các quy định về đăng ký, quản lý cư trú, thu thập, cập nhật thông tin trong cơ sở dữ liệu và quyền, trách nhiệm của cá nhân, tổ chức liên quan.

TIẾT LỘ QUY ĐỊNH VỀ KIỂM TRA KHI CÓ NGƯỜI LƯU TRÚ QUA ĐÊM

Một điểm đáng chú ý khác trong thông tư là việc quy định rõ ràng về trách nhiệm của các chủ hộ, chủ phương tiện hoặc cơ sở lưu trú trong trường hợp có người lưu trú qua đêm. Các cá nhân hoặc tổ chức này bắt buộc phải đề nghị người đến lưu trú xuất trình giấy tờ tùy thân hoặc sử dụng các hình thức thông báo lưu trú qua các phương tiện điện tử như trang thông tin điện tử, cổng dịch vụ công quốc gia, ứng dụng VNeID hoặc phần mềm thông báo lưu trú.

Thủ tục này không gây nhiều phiền hà, vì thời gian lưu trú tối đa là 30 ngày và chủ yếu dựa vào dữ liệu điện tử, giúp cập nhật chính xác tình hình cư trú của dân cư. Chủ hộ hoặc người quản lý cơ sở lưu trú có trách nhiệm đề nghị khách xuất trình giấy tờ hợp lệ hoặc cung cấp thông tin qua VNeID, đồng thời lựa chọn một trong ba hình thức thông báo phù hợp.

Theo lãnh đạo Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, quy định này nhằm bảo đảm dữ liệu về nơi cư trú của người dân luôn chính xác, cập nhật kịp thời để phục vụ các mục đích quản lý hành chính, bảo đảm an ninh trật tự, phòng chống tội phạm, ứng cứu khẩn cấp và hoạch định chính sách dân sinh. Ông khẳng định: “Về cơ bản, thủ tục này đơn giản, không thu phí, có nhiều lựa chọn và khai thác chủ yếu qua các phương tiện điện tử như VNeID.”

Với những thay đổi này, hy vọng công tác kiểm tra cư trú sẽ trở nên minh bạch, hiệu quả hơn, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân trong sinh hoạt hàng ngày.